Fredun Hojabri

Happy Nowruz

با بهترین آزوها برای یک سال پر از شادی – تندرستي و پيروزي

براي شما و مردم کشورمان

فریدون و هدي هژبری

زندگی یک نبردِ پایان ناپذیر است – تنها ضامنِ استقامت برای پیروزی، امید است

(بر آب و آتش)

————————————————————————————

دیداری چالش گرانه در شهر کلن

چندین ماه پس از دیدارِ جمعی با دکتر مجتهدی، از سرپرستیِ دانشجویان ایرانی در آلمان نامه‌ای دریافت داشتم مبنی بر تماس با آن دفتر. به دنبال آن، طی یک تماس تلفنی، دکتر شهابی سرپرست جدید امور دانشجویان در آلمان خبر داد که در زمینۀ استخدام در دانشگاه صنعتی آریامهر شخصی مایل است روز دوشنبۀ آینده در کلن با من ملاقات کند. دکتر شهابی از ذکر نام و مقامِ شخصِ مورد نظر، خودداری ورزید. من هنگامی که در تهران به آموزش زبان آلمانی مشغول بودم، دکتر شهابی را دیده بودم. او کلاس درسِ آلمانی داشت و برخی از دوستانم به کلاس او می‌رفتند. به هر روی، پس از مکالمۀ تلفنی با دکتر شهابی، به علت وجود شایعاتی دربارۀ ساواک مبنی بر ربودن و بردنِ چند تن از اعضای کنفدراسیون به ایران[1]، من نیز اندکی از نحوۀ تعیینِ قرارِ ملاقات مشکوک شدم.

روزِ موعود، همراه همسرم و مادر او به کلن رفتم و پس از رسیدن به محل، از مادرِ همسرم خواستم در اتومبیل بماند تا چنان که تا چند ساعت بعد، از ما خبری نشود، به یکی از دوستانم تلفن کند. من و هدی به طبقۀ دوم ساختمان مورد نظر رفتیم و زنگ آپارتمان را زدیم. یک جوان ایرانی درب ورودی را باز کرد. به او گفتم: «برای من وقت ملاقاتی در این جا تعیین شده است». او نامم را پرسید و خواست تا منتظر بمانم. او دقایقی بعد برگشت و ما را همراه خود به آپارتمان دیگری در طبقۀ بالاتر راهنمایی کرد. با ورود به آن آپارتمان به اتاقی راهنمایی شدیم و او درب ورودیِ آپارتمان را از پشت بست و رفت. پس از گذشت حدود یک ربع ساعت، درب آپارتمان باز شد و مردی شیک پوش ـ که نه تنها کت و شلوار و کراواتِ زیبایی به تن داشت، بلکه حتی جوراب‌هایش نیز با نوار طلائی مُزیّن بود ـ وارد شد. همین که بر صندلی نشست خود را علوی کیا معرفی کرد و بی‌مقدمه گفت: «دوستانتان دربارۀ شما گزارش‌های بدی داده‌اند». من نام علوی‌کیا را شنیده بودم، اما در آن لحظه نمی‌دانستم چه مقامی دارد. از این رو، پاسخ دادم: «شما می‌گوئید دوستان؛ دوستان که برای کسی گزارشِ بد نمی‌دهند». در واکنش اظهار داشت: «شما ایرانی‌ها را خوب نمی‌شناسید. ما ایرانی‌ها دوست داریم برای یکدیگر دردسر درست کنیم». به این ترتیب، گفتگوی ما به صورت زیر ادامه یافت:

«ـ بسیار خوب! این گزارش‌های بدی که داده‌اند چه بوده است؟

ـ گفته‌اند شما در انجمن‌های دانشجویی فعالیت دارید.

ـ صحیح است. ما در انجمن‌های دانشجویی، مراسم نوروز را به طور مفصل جشن می‌گیریم، به دانشجویان تازه وارد کمک می‌کنیم و خودِ من برای آلمانی‌های علاقمند، زبان فارسی تدریس می‌کنم.

ـ بله، اما شما کارهای دیگری هم انجام داده‌اید.

ـ مثلاً؟

ـ در جلساتِ کنفدراسیون شرکت کرده‌اید.

ـ رئیس انجمن بودم و از انجمن هر شهری باید نمایندگانی به کنگره می‌رفتند. این مگر کار خلافی است؟

ـ ولی شما تظاهرات راه می‌انداختید و بر علیۀ دولت صحبت می‌کردید…».

من که در آن زمان، برنامۀ دیگری برای آینده داشتم و نگرانِ مخالفتِ ساواک با استخدامم نبودم، پاسخ دادم: «بله، صحیح است». علوی‌کیا که ظاهراً فکر می‌کرد من این فعالیت‌ها را انکار خواهم کرد، گفت: «پس به این کارِ خود اقرار می‌کنید؟» با پاسخِ صریحِ من به این پرسش، گفتگوی دو طرفۀ ما ادامه یافت:

«ـ بله! اما فکر می‌کنم اگر شما هم دانشجو بودید و می‌دیدید چتربازها، کتاب خانه و آزمایشگاه دانشگاه را خراب کرده‌اند، همین عمل را انجام می‌دادید.

ـ درست است و شاید این کار را می‌کردم. اما به طور خلاصه به شما می‌گویم که در ایران نمی‌توانید این گونه کار کنید.

ـ خودم هم به همین نتیجه رسیده‌ام و امیدِ رفتن به ایران را از دست داده‌ام و در جریانِ رفتن به آمریکا هستم…».

علوی‌کیا با شنیدن این سخن، لحنِ صحبت خود را تغییر داد و افزود: «این کار را نباید بکنید. کشور به جوانانِ تحصیل کرده‌ای مانند شما نیاز دارد و باید به ایران برگردید». پاسخ دادم: «این همیشه برنامۀ زندگیم بوده‌ است، اما شما نمی‌گذارید به کشورم باز گَردَم». علوی کیا گفتگو را دوستانه ادامه داد و وعده داد که گزارشی از این ملاقات تهیه می‌کند و به تهران می‌فرستد و امیدوار است از آن پس با استخدامم مخالفتی نشود. مدتی پس از این دیدار، دریافتم که تیمسار علوی کیا، به واقع، سفیر سیّارِ ساواک در اروپا بود[2] و ملاقاتِ مزبور از سوی دکتر هوشنگ منتصری[3] که در آن زمان معاون دکتر مجتهدی در دانشگاه صنعتی آریامهر بود، ترتیب داده شده بود تا به این وسیله بتوانند موافقتِ ساواک را برای استخدامِ من جلب نمایند.

در این جا لازم می‌دانم خاطر نشان سازم که با گذشت چند سال از آن دیدار، با شخصی در تهران آشنا و دوست شدم که همسری آلمانی داشت و با «شاهپور غلام رضا پهلوی» و مقامات امنیتی رابطۀ نزدیکی برقرار کرده بود. او که نسبت به من ابراز ارادات و صمیمیت می‌کرد، روزی به طور غیر مترقبه پرسید: «می‌دانی چه کسی در بارۀ تو به ساواک گزارش می‌داد؟» من که یک باره به یاد سخنان تیمسار علوی کیا افتـادم، پاسـخ دادم: «نـه». او با ذکر نـام شـخصـی، که در واقــع، از دوسـتـان و در زمــرۀ فعــالانِ دانشـجویـی در مونیـخ بـود، مرا شگفت زده کرد. فرد مزبور نیز مدت‌ها پیش به ایران بازگشته و صاحب مقام شده بود. البته جالب است که به رغم اطلاع از آن موضوع، من هنوز پس از سال‌ها، گاه به گاه او را در آلمان ملاقات می‌کنم، اما هیچ گاه این موضوع را با وی در میان نگذاشته‌ام. زیرا معتقدم کارهایم همواره علنی بوده و نیازی به گزارش محرمانۀ کسی نداشته است.

 Watch SUTA Reunion Videos

***************************************************************************************-